Ustvari, ovo mjesto je bilo mjesto gdje se Imam Sedžad, a.s., zaustavljao i boravio kada bi zijaretio svog djeda, zapovjednika vjernih, Imama Alija, a.s., gdje bi ibadetio i klanjao.
Prema historijskim izvorima, u vremenu kada je mezar zapovjednika vjernih Imama Alija, a.s., bio skriven od ljudi, svaki put kada bi Imam Sedžad, a.s., dolazio u Nedžef da zijareti njegovog djeda Imama Alija, a.s., ovdje bi se zaustavio i vrijeme provodio u ibadetu.
Prema predaji, koju prenosi sejjid Ibn Tavus, Imam Sedžad, a.s., ušao bi u Kufu te u njenoj džamiji obavio namaz, nakon čega bi se zajedno sa Ebu Hamzom Sumalijem zaputio u posjetu mezaru svoga djeda Imama Alija, a.s.
Kasnije je na tom mjestu, gdje je obavljao namaz, sagrađena velika džamija pod imenom “Mekam Imama Zejnul ‘Abidina, a.s.”.
Kazuje se da je sama građevina izgrađena u vrijeme vladavine Safavidske dinastije (1501-1736), a obnovljena krajem osmanskog perioda.
Ovo historijsko mjesto, koje se smatra prvim mjestom zijareta Imama Alija, a.s.,još je u fazi rekonstrukcije i obnove, budući da je džamija pretrpila mnoga oštećenja, što zbog protoka vremena, što za vrijeme vladavine Saddama Husejna.
ZIJARET EMĪNULLĀH
Od Imama Bakira, a.s., prenosi se da je kazao: “Moj otac, Ali ibn Husejn, mir neka je na njih, sagradio je, nakon ubistva njegova oca Husejna ibn Alija, mir neka je na njih, kućicu od slame u pustinji (nedaleko od Kufe). Tu je živio nekoliko godina izbjegavajući druženje s ljudima i susretanje s njima. Postao je pustinjak dok je živio u Iraku kao posjetilac (zā’ir) svoga oca i djeda, mir neka je na njih.
Kada bi iz Kufe stigao u Nedžef, i otišao na mjesto koje mu pripada, tu bi plakao, a brada bi mu se natopila suzama, potom bi rekao:
اَلسَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِينَ اللهِ فِی أَرْضِهِ وَ حُجَّتَهُ عَلَى عِبَادِهِ. اَلسَّلَامُ عَلَيْكَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ. أَشْهَدُ أَنَّكَ جَاهَدْتَ فِی اللهِ حَقَّ جِهَادِهِ، وَ عَمِلْتَ بِكِتَابِهِ، وَ اتَّبَعْتَ سُنَنَ نَبِيِّهِ، مُحَمَّدٍ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ، حَتَّى دَعَاكَ اللهُ إِلَى جِوَارِهِ، فَقَبَضَكَ إِلَيْهِ بِاخْتِيَارِهِ، وَ أَلْزَمَ أَعْدَاءَكَ الْحُجَّةَ، مَعَ مَا لَكَ مِنَ الْحُجَجِ الْبَالِغَةِ عَلَى جَمِيعِ خَلْقِهِ.
Es-Selāmu ‘alejke jā emīnallāhi fī erdih, ve hudždžetehu ‘alā ‘ibādih! Es-Selāmu ‘alejke jā emīrel mu’minīn! Ešhedu enneke džāhedte fillāhi hakka džihādih, ve ‘amilte bi kitābih, vet-teba‘te sunene nebijjih, Muhammedin, sallallāhu ‘alejhi ve ālih, hattā de‘ākallāhu ilā dživārih, fe kabedake ilejhi bihtijārih, ve elzeme a‘dā’ekel hudždžeh, me‘a mā leke minel hudžedžil bāligati ‘alā džemī‘i halkih.
Mir tebi povjereniče Allahov na Zemlji Njegovoj i dokaze nad robovima Njegovim! Mir tebi Zapovjedniče pravovjernih! Svjedočim da si se borio na Allahovom putu, istinskom borbom, postupao si po Knjizi Njegovoj, slijedio si tradicije Vjerovjesnika Njegova, Muhammeda, neka su Allahovi blagoslovi na njega i porodicu njegovu, do trenutka kada te Allah pozva blizini Svojoj, pa ti uze dušu, voljom Svojom, primorao je neprijatelje tvoje da priznaju dokaz, drugim rječitim dokazima, koji bijahu uz tebe nad svim stvorenjima Njegovim!
اَللَّهُمَّ فَاجْعَلْ نَفْسِی مُطْمَئِنَّةً بِقَدَرِكَ، رَاضِيَةً بِقَضَائِكَ، مُولَعَةً بِذِكْرِكَ وَ دُعَائِكَ، مُحِبَّةً لِصَفْوَةِ أَوْلِيَائِكَ، مَحْبُوبَةً فِی أَرْضِكَ وَ سَمَائِكَ، صَابِرَةً عَلَى نُزُولِ بَلَائِكَ، شَاكِرَةً لِفَوَاضِلِ نَعْمَائِكَ، ذَاكِرَةً لِسَوَابِغِ آلَائِكَ، مُشْتَاقَةً إِلَى فَرْحَةِ لِقَائِكَ، مُتَزَوِّدَةً التَّقْوَى لِيَوْمِ جَزَائِكَ، مُسْتَنَّةً بِسُنَنِ أَوْلِيَائِكَ، مُفَارِقَةً لِأَخْلَاقِ أَعْدَائِكَ، مَشْغُولَةً عَنِ الدُّنْيَا بِحَمْدِكَ وَ ثَنَائِكَ
Allāhumme fedž‘al nefsī mutme’inneten bi kaderik, rādijeten bi kadā’ik, mūle‘aten bi zikrike ve du‘āik, muhibbeten li safveti evlijāik, mahbūbeten fī erdike ve semāik, sābireten ‘alā nuzūli belāik, šākireten li fevādili na‘māik, zākireten li sevābigi ālāik, muštākaten ilā ferhati likāik, mutezevvidetenit-takvā li jevmi džezāik, mustenneten bi suneni evllijāik, mufārikaten li ahlāki a‘dāik, mešgūleten ‘anid-dunjā bi hamdike ve senāik.
Allahu moj! Učini dušu moju smirenom određenjem Tvojim, zadovoljnom sudbinom od Tebe, željnom spominjanja Tvoga i moljenja Tebe, poklonicom odabranika od prijatelja Tvojih, voljenom na Zemlji i nebu Tvome, strpljivom nad spuštenim iskušenjima Tvojim, zahvalnom za vrijedne blagodati Tvoje, koja se podsjeća na obilne blagodati Tvoje, koja žudi ka radosti susreta s Tobom, opremljenom bogobojaznošću za Dan nagrađivanja Tvoga, sljedbenicom tradicije prijatelja Tvojih, koja će napustiti obnašanje neprijatelja Tvojih, koja će biti odvraćena od svijeta ovoga hvalom i slavom Tvojom.
Zatim bi svoj obraz naslonio na mezar i rekao:
اَللَّهُمَّ إِنَّ قُلُوبَ الْمُخْبِتِينَ إِلَيْكَ وَالِهَةٌ، وَ سُبُلَ الرَّاغِبِينَ إِلَيْكَ شَارِعَةٌ، وَ أَعْلَامَ الْقَاصِدِينَ إِلَيْكَ وَاضِحَةٌ، وَ أَفْئِدَةَ الْعَارِفِينَ مِنْكَ فَازِعَةٌ، وَ أَصْوَاتَ الدَّاعِينَ إِلَيْكَ صَاعِدَةٌ، وَ أَبْوَابَ الْإِجَابَةِ لَهُمْ مُفَتَّحَةٌ، وَ دَعْوَةَ مَنْ نَاجَاكَ مُسْتَجَابَةٌ، وَ تَوْبَةَ مَنْ أَنَابَ إِلَيْكَ مَقْبُولَةٌ، وَ عَبْرَةَ مَنْ بَكَى مِنْ خَوْفِكَ مَرْحُومَةٌ، وَ الْإِغَاثَةَ لِمَنِ اسْتَغَاثَ بِكَ مَوْجُودَةٌ.
Allahumme inne kulūbel muhbitīne ilejke vāliha, ve subuler-rāgibīne ilejke šāri‘a, ve a‘lāmel kāsidīne ilejke vādiha, ve ef’idetel ‘ārifīne minke fāzi‘a, ve asvāted-dā‘īne ilejke sā‘ide, ve ebvābel idžābeti lehum mufetteha, ve da‘vete men nādžāke mustedžābe, ve tevbete men enābe ilejke makbūle, ve ‘abrete men bekā min havfike merhūme, vel igāsete li meni-stegāse bike mevdžūde.
Allahu moj! Zaista su srca skrušenih ludo zaljubljena u Tebe, a staze onih koji žude su okrenute ka Tebi, a znakovi su onih koji teže ka Tebi jasni, a srca onih koji znaju su strašljiva od Tebe, a glasovi dozivatelja se uzdižu ka Tebi, a kapije uslišenja su im otvorene, a dozivanja ko Te tiho doziva su odgovorena, a pokajanje ko se pokaje Tebi je primljeno, a suzama ko zaplače od straha prema Tebi će se smilovati, a spasenje ko ga zatraži od Tebe je spremno.
وَ الْإِعَانَةَ لِمَنِ اسْتَعَانَ بِكَ مَبْذُولَةٌ، وَ عِدَاتِكَ لِعِبَادِكَ مُنْجَزَةٌ، وَ زَلَلَ مَنِ اسْتَقَالَكَ مُقَالَةٌ، وَ أَعْمَالَ الْعَامِلِينَ لَدَيْكَ مَحْفُوظَةٌ، وَ أَرْزَاقَكَ إِلَى الْخَلَائِقِ مِنْ لَدُنْكَ نَازِلَةٌ، وَ عَوَائِدَ الْمَزِيدِ إِلَيْهِمْ وَاصِلَةٌ، وَ ذُنُوبَ الْمُسْتَغْفِرِينَ مَغْفُورَةٌ، وَ حَوَائِجَ خَلْقِكَ عِنْدَكَ مَقْضِيَّةٌ، وَ جَوَائِزَ السَّائِلِينَ عِنْدَكَ مُوَفَّرَةٌ، وَ عَوَائِدَ الْمَزِيدِ مُتَوَاتِرَةٌ، وَ مَوَائِدَ الْمُسْتَطْعِمِينَ مُعَدَّةٌ، وَ مَنَاهِلَ الظِّمَاءِ لَدَيْكَ مُتْرَعَةٌ.
Vel i‘ānete li meni-ste‘āne bike mebzūle, ve ‘idātike li ‘ibādike mundžeze, ve zelele meni-stekāleke mukāle, ve a‘mālel ‘āmilīne ledejke mahfūza, ve erzākake ilel halā’iki min ledunke nāzile, ve ‘avāidel mezīdi ilejhim vāsile, ve zunūbel mustagfirīne magfūre, ve havā’idže halkike ‘indeke makdijje, ve dževā’izes-sā’ilīne ‘indeke muveffere, ve ‘avāidel mezīdi mutevātire, ve mevāidel mustat‘imīne mu‘adde, ve menāhilez-zimā’i ledejke mutre‘a!
A pomoć ko ju zatraži od Tebe je darovana, a Tvoja obećanja robovima Tvojim su ispunjena, a posrnuće ko moli praštanje Tvoje je opravdano, a djela izvršitelja kod Tebe su očuvana, a opskrbe Tvoje stvorenjima od Tebe su spuštene, a uvećane nagrade do njih su dospjele, a grijesi koji oprost traže su oprošteni, a potrebe stvorenja Tvojih su kod Tebe okončane, a nagrade koji pitaju su kod Tebe umnožene, a uvećane nagrade su neprekidne, a trpeze koje traže hranu su spremne, a vrela za jako žedne su obilna!
اَللَّهُمَّ فَاسْتَجِبْ دُعَائِی، وَ اقْبَلْ ثَنَائِی، وَ اجْمَعْ بَيْنِی وَ بَيْنَ أَوْلِيَائِی، بِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَ عَلِـیٍّ وَ فَاطِمَةَ وَ الْحَسَنِ وَ الْحُسَيْنِ. إِنَّكَ وَلِيُّ نَعْمَائِی، وَ مُنْتَهَى مُنَايَ، وَ غَايَةُ رَجَائِی فِی مُنْقَلَبِی وَ مَثْوَايَ.
Allāhumme festedžib du‘āī, vakbel senāī, ve-džma’ bejnī ve bejne evlijāī, bi hakki Muhammedin ve ‘Alijj ve Fātimete vel Haseni vel Husejn. Inneke velijju na‘māī, ve muntehā munāj, ve gājetu redžāī fī munkalebī ve mesvāj!
Allahu moj! Uslišaj dovu moju i prihvati zahvalu moju spoji me s prijateljima mojim! Tako ti prava Muhammedova, Alijeva, Fatimina, Hasanova i Husejnova. Ti si, zaista, Vlasnik blagodati mojih i krajnji cilj želja mojih i svrha nade moje umjesto povratka i boravišta moga!
U djelu Kamilu-z-zijarat se nakon zijareta prenose i sljedeće rečenice:
أَنْتَ إِلَهِي وَ سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ. اِغْفِرْ لِأَوْلِيَائِنَا، وَ كُفَّ عَنَّا أَعْدَاءَنَا، وَ اشْغَلْهُمْ عَنْ أَذَانَا، وَ أَظْهِرْ كَلِمَةَ الْحَقِّ، وَ اجْعَلْهَا الْعُلْيَا، وَ أَدْحِضْ كَلِمَةَ الْبَاطِلِ، وَ اجْعَلْهَا السُّفْلَى. إِنَّكَ عَلَى كُلِّ شَیْءٍ قَدِيرٌ.
Ente ilāhī ve sejjidī ve mevlāj! Igfir li evlijāinā, ve kuffe ‘annā a‘dāenā, ve-šgalhum ‘an ezānā, ve azhir kelimetel hakk, vedž‘alhel-‘ul’jā, ve edhid kelimetel bātil, vedž‘alhes-suflā. Inneke ‘alā kulli šej’in kadīr!
Ti si Bog moj, Gospodin moj i Zaštitnik moj! Oprosti prijateljima našim, odvrati od nas neprijatelje naše, spriječi ih od činjenja štete nama, otkrij riječ istine i podari joj visoko mjesto! I obesnaži riječ laži i podari joj nisko mjesto! Zaista, Ti nad svakom stvari si Moćan!
Potom je Imam Bakir, a.s., kazao: “Nema tog našeg sljedbenika koji prouči ovo i uputi dovu pored mezara Zapovjednika vjernih, mir neka je na nj, ili na mezaru drugih Imama, mir neka je na njih, osim da će to proučeno biti uzdignuto u obliku svitka od svjetlosti, koji će biti opečaćen Muhammedovim, s.a.v.a., pečatom i bit će sačuvan pomno sve dok se ne dostavi Imamu Mehdiju, a.s., iz naše porodice, kako bi njegova vlasnika dočekao dobrim vijestima, pozdravom i dostojanstvom, ako Bog da.”[1]
[1] Ferhatu-l-garijj, sv. 1, str. 40.
